Agentic AI ontrafeld: De toekomst van kunstmatige intelligentie
Agentic AI wordt gezien als de volgende, fundamentele stap binnen de ontwikkeling van kunstmatige intelligentie. Maar wat houdt agentic AI precies in? Luuk van Maasakkers van Valcon geeft uitleg.
Het AI-landschap ontwikkelt zich razendsnel. In slechts enkele jaren zijn grote taalmodellen zoals ChatGPT een onderdeel van het dagelijks leven geworden – zelfs technofoben gebruiken de technologie inmiddels voor allerlei zaken, zoals het maken van recepten voor familiediners of reisschema’s voor vakanties.
Heel wat organisaties zijn generatieve AI-tools intussen gaan omarmen als een hulpmiddel om de productiviteit van medewerkers te verhogen. Sommige gebruiken de technologie zelfs om hun bedrijfsprocessen te transformeren.
Toch hebben de meeste organisaties het gen AI-adoptieproces nog niet volledig doorlopen. Dat neemt echter niet weg dat op dit moment reeds een nieuwe technologie op de deur aan het bonken is – agentic AI.
Wat is agentic AI?
Agentic AI-systemen bestaan uit meerdere ‘agents’ die samenwerken om complexe taken zelfstandig uit te voeren.
Generatieve AI-tools zijn al goed in het beantwoorden van afzonderlijke vragen: de gebruiker geeft input en het model reageert met een antwoord. Een agentic AI-systeem gaat een stap verder. Het kan een complexe vraag opsplitsen in deeltaken en vervolgens verschillende AI-agents aan het werk zetten om de benodigde acties in de juiste volgorde uit te voeren – zonder dat daar een mens aan te pas komt.
Zo kan een agentic AI-systeem bijvoorbeeld een e-mail van een collega lezen, het bijgevoegde Excel-bestand met verkoopcijfers openen, een analyse daarop loslaten en de belangrijkste inzichten daaruit in een kant-en-klare PowerPointpresentatie verwerken.
Agentic AI als gamechanger
Het idee dat AI-systemen volledig zelfstandig complexe taken uitvoeren, roept bij velen zorgen op over het voortbestaan van banen. Nu zal agentic AI de arbeidsmarkt wel enigszins gaan veranderen, maar waarschijnlijker is dat organisaties de technologie gaan inzetten om hun productiviteit te verhogen, terwijl de mensen van vlees en bloed toezicht blijven houden om de kwaliteit te waarborgen.
In dit licht is agentic AI dus in veel minder mate een bedreiging en dus vooral een kans om nieuwe waarde te creëren. Bijvoorbeeld omdat met de innovatieve technologie de impact van een vergrijzende bevolking kan worden verzacht.
Hieronder de vijf belangrijkste inzichten rondom de transitie van generatieve AI naar agentic AI.
Van assistent naar autonome collega
De meeste gen AI-tools geven antwoord op één al dan niet concrete vraag. Dat is nuttig om werknemers bij delen van hun werk te ondersteunen, maar vereist nog altijd veel menselijke tussenkomst – vaak moeten aanvullende instructies worden gegeven om tot het gewenste eindresultaat te komen.
Agentic AI-systemen vragen om veel minder menselijke tussenkomst. In plaats van te wachten op nieuwe input, waarop gereageerd wordt, voeren dit soort systemen zelf vervolgstappen uit, terwijl ze ook (zelfstandig) zorgdragen voor de verfijningen. Daardoor lijkt agentic AI meer op een digitale collega dan op een assistent.
Van generalist naar een team van specialisten
Grote taalmodellen zijn generalistisch van aard. Aan de hand van training en een schat aan informatie kunnen ze hierdoor een breed scala aan vragen beantwoorden. Dergelijke modellen zijn echter minder goed in het uitvoeren van taken die vragen om meerdere vormen van specifieke expertise.
Een agentic AI-systeem weet daar echter wel raad mee. Zo’n systeem zet op elke deeltaak een gespecialiseerde agent neer: de één vat e-mails samen, de ander voert een analyse uit, terwijl de derde zich ontfermt over de presentatie. Dit team van specialisten is anders gezegd in staat om complexere taken uit te voeren en daarbij betere resultaten te boeken dan generatieve AI-tools.
Zelflerende probleemoplossers
In vergelijking met de bestaande gen AI-technologie, is een agentic AI-systeem beter in staat om zijn eigen output kritisch te evalueren en zijn aanpak daarop aanpassen.
Daarvoor zorgt de zogenoemde dirigent-agent. Deze coördineert de andere agents die de taken uitvoeren, onder meer door hun tussenresultaten te evalueren. Als de dirigent merkt dat de resultaten tekortschieten, kan hij ingrijpen en de boel bijsturen, bijvoorbeeld door extra stappen toe te voegen.
Het agentic AI-systeem past zijn aanpak met andere woorden continu aan tijdens het proces, zonder dat daar menselijke feedback voor nodig is.
Verhoogde productiviteit en schaalbaarheid
De opmars van agentic AI boort ook heel wat nieuwe automatiseringsmogelijkheden aan.
Generatieve AI-tools zorgen vooral voor tijdbesparing op individueel niveau door zaken te automatiseren. Agentic AI gaat een stap verder omdat het beschikt over de capaciteit om volledige processen te automatiseren.
Het grootste potentieel ligt in het stroomlijnen van processen met veel overdrachtsmomenten, informatie-uitwisseling en dataverzameling. Denk aan het verwerken van klantorders, waarbij gegevens tussen verschillende afdelingen en systemen worden overgedragen – van verkoop en logistiek tot facturatie: agentic AI-systemen kunnen dit allemaal automatiseren.
Door deze en andere workflows van begin tot eind te optimaliseren, verhoogt agentic AI niet alleen de productiviteit: de technologie maakt het ook mogelijk om operaties en activiteiten op te schalen.
Een nieuw samenwerkingsverband
Door de transitie van generatieve AI naar agentic AI verandert de manier waarop de mens samenwerkt met technologie.
In plaats van prompts te bedenken en outputs te consumeren, verschuift de menselijke verantwoordelijkheid naar toezichthouden en kwaliteitshandhaving.
Hierdoor zal agentic AI niet zozeer banen laten verdwijnen, maar eerder het dagelijks werk van professionals hervormen door de hoeveelheid repetitieve taken te verminderen. De technologie stelt hen dus in staat om zich op andere, belangrijkere kwesties te richten.
Alles bij elkaar is agentic AI niet zomaar de volgende stap binnen de ontwikkeling van kunstmatige intelligentie: het samenwerkingsverband tussen mens en technologie is fundamenteel aan het veranderen.
Agentic AI beschikt over het vermogen om organisatiebrede processen te automatiseren en menselijke skills aan te vullen. De echte vraag is niet of AI de manier waarop we werken zal veranderen, maar wanneer en hoe we ervoor kiezen om die verandering te sturen en te beheersen.
